;
1402/11/08 - 13:53

9 نکته کلیدی درباره اجرت‌المثل ایام زوجیت

در این مقاله قصد داریم به بررسی اجرت المثل ایام زوجیت، مراحل و شرایط آن بپردازیم:

هنگامی که صحبت از طلاق می‌شود، اولین چیزی که برای یک خانم اهمیت دارد، دریافت کامل حقوق قانونی اوست. حال ممکن است دغدغه یک خانم گرفتن حضانت فرزندش باشد و خانم دیگری به دریافت حقوق مالی همچون نفقه و اجرت‌المثل ایام زندگی زناشویی بیندیشد. در مقاله‌ای با نام «اجرت‌المثل چیست؟» توضیح دادیم که اجرت‌المثل ایام زناشویی، نوعی اجرت‌المثل ناشی از انجام کار است. حال در این مطلب از مجموعه مقالات مجله حقوقی وکیل‌باشی قصد داریم به این سوال پاسخ دهیم که: اجرت‌المثل زن چیست؟

در این راستا، خواهیم گفت که اجرت‌المثل چه زمانی به زن تعلق نمی‌گیرد و برای مطالبه آن چه شرایطی باید وجود داشته باشد؟ اصلاً اجرت‌المثل زن چه تفاوتی با نحله و نفقه دارد و آیا پس از فوت شوهر نیز، خانم می‌تواند این حق مالی را مطالبه کند؟

اجرت‌المثل ایام زوجیت به چه معنا است؟

در این قسمت می‌خواهیم بگوییم که اجرت‌المثل زوجیت یا اجرت‌المثل زناشویی چیست؟

اجرت‌المثل ایام زوجیت، یکی از حقوق مالی زوجه است که در زمان طرح دعوای طلاق، از سوی زن مطرح می‌شود. به‌این‌ترتیب، زوجه می‌تواند برحسب ماده 29 قانون حمایت از خانواده و همچنین تبصره ماده 336 قانون مدنی، حق‌الزحمه اموری که در منزل و در طول زندگی مشترک انجام داده است را طی شرایطی خاص، از شوهر مطالبه کند. این شرایط عبارت‌اند از: احراز عدم قصد تبرع زوجه، کارها به دستور شوهر انجام شده باشد و کارهای انجام شده شرعاً به عهده زوجه نباشد.

به یاد داشته باشید که اجرت‌المثل در صورت طلاق از طرف زوجه، به او تعلق نمی‌گیرد. چرا که این مسئله با فلسفه ایجاد اجرت‌المثل ایام زندگی زناشویی در تضاد است. در واقع این راهکار حقوقی برای حمایت از حقوق زنانی ایجاد شد که شوهرانشان بدون دلیل موجه، نسبت به طلاق اقدام کرده‌اند. در این راستا، باید دقت کرد که مطالبه اجرت‌المثل و سایر حقوق مالی زن، کار چنان ساده‌ای نیست. براین‌اساس، شما می‌توانید ضمن دریافت مشاوره حقوقی، از دانش و تخصص وکلای متخصص ما در زمینه حقوق خانواده بهره‌مند شوید.

 

درخواست مشاوره حقوقی

شرایط دریافت اجرت‌المثل ایام زوجیت

برای دریافت اجرت‌المثل باید تمام شرایط زیر وجود داشته باشد.

1.   کارهای صورت‌گرفته از سوی خانم باید به دستور شوهر انجام شده باشد.

2.   کارهای انجام‌شده از سوی خانم باید در عرف، قابلیت دریافت حق‌الزحمه را داشته باشند.

3.   خانم نباید به قصد تبرع؛ یعنی به‌صورت رایگان کارهای منزل را انجام داده باشد.

4.   کارهایی که زوجه انجام داده نباید شرعاً برعهده او بوده باشد؛ مثلاً شیردادن به بچه وظیفه زن نیست؛ اما حضانت و نگهداری از طفل یکی از تکالیف زوجه به شمار می‌آید. بر همین اساس، گرفتن اجرت‌المثل برای شیردادن قابل‌قبول است؛ ولی هیچ‌گاه اجرت‌المثل نگهداری از فرزند به خانم پرداخته نخواهد شد. زیرا نگهداری از طفل، تکلیفی است بر دوش پدر و مادر.

5.   اقامه دعوای طلاق نباید از سوی خانم باشد و اجرت‌المثل مختص زمانی است که مرد بدون عذر موجه قصد طلاق همسرش را دارد. بر این مبنا امکان دریافت اجرت‌المثل در طلاق به درخواست زوج فراهم است و همان‌طور که پیش‌ازاین گفتم، اگر خانم درخواست طلاق بدهد، اجرت‌المثل به او تعلق نمی‌گیرد.

ازآنجایی‌که پیگیری اجرت‌المثل در فرایند طلاق، نیازمند برخورداری از دانش حقوقی کافی بوده و از سویی، تنظیم دادخواست یک امر تخصصی است؛ بایستی یک وکیل متبحر در کنارتان حضور داشته باشد. بااین‌حال، شما می‌توانید با دانلود دادخواست مطالبه اجرت‌المثل دوران زوجیت از سایت وکیل‌باشی، آموزش تصویری همراه آن را مشاهده کرده و اطلاعات جامع‌تری به دست آورید.

9 نکته کلیدی درباره اجرت‌المثل ایام زوجیت

در ادامه قصد داریم درباره به برخی از رایج‌ترین سوالات زوجین درباره مسیر دریافت اجرت‌المثل از سوی زن پاسخ دهیم.

آیا زن خانه‌دار اجرت‌المثل دارد؟

در پاسخ به این سؤال باید بگوییم که تفاوتی میان زن خانه‌دار و زن شاغل وجود ندارد. به‌عبارت‌دیگر، فرقی ندارد که شما یک خانم، خانه‌دار باشید یا شاغل. درهرصورت، اجرت‌المثل ایام زندگی زناشویی با رعایت تمام شرایط گفته شده به شما تعلق می‌گیرد.

آیا اجرت‌المثل در دوران عقد تعلق می‌گیرد؟

تکلیف اجرت‌المثل زوجه در دوران عقد، برای خیلی از خانم‌ها محل ابهام است. در کل باید بدانید که اگر در دوران عقد هستید، اجرت‌المثل ایام زندگی زناشویی به شما تعلق نخواهد گرفت هرچند در حال تمکین از شوهر باشید. دلیل این استدلال قضات این است که کارهای انجام‌شده توسط زن در طول زندگی مشترک و در خانه مشترک آن‌ها اهمیت دارد.

اجرت‌المثل ایام زوجیت در عقد موقت

اگر زن و شوهری به‌واسطه عقد موقت (صیغه) در حال زندگی باهم در یک خانه باشند و خانم هم با رعایت شروط گفته شده، کلیه کارهای منزل را به دستور شوهر انجام دهد، او مستحق دریافت اجرت‌المثل خواهد بود. این در حالی است که اگر زن و مرد در دوران پیش از عروسی باشند و برای محرم بودن به یکدیگر، صیغه عقد موقت میان آنان جاری شده باشد، خانم نمی‌تواند اجرت‌المثل بگیرد.

اجرت المثل ایام زوجیت

فرق اجرت‌المثل با نحله و نفقه

فرق اجرت‌المثل و نفقه در این است که نفقه، هزینه‌ها و مخارج متناسب با وضعیت زن است که برعهده شوهر او قرار می‌گیرد. شرط استحقاق نفقه، تمکین عام و خاص زن از مرد است. برای آشنایی بیشتر با این 2 مبحث بهتر است به مقالات نفقه چیست و تمکین زوجه سر بزنید.

نِحلِه نیز درست مانند اجرت‌المثل و نفقه، یکی از حقوق مالی زوجه تلقی می‌شود. این در حالی است که نحله و اجرت‌المثل قابل‌جمع شدن با هم نیستند. به‌عبارت‌دیگر، در مواردی که شوهر بدون دلیل موجه درخواست طلاق می‌دهد، اگر به دلایل مختلف نتواند اجرت‌المثل به خانم تعلق نگیرد، قاضی مبلغی پول به‌عنوان نحله را برای پرداخت به زوجه در نظر می‌گیرد.

دقت کنید که برای تعیین مقدار نحله، نیازی به نظریه کارشناس نیست و این خود قاضی است که مبلغ نحله را باتوجه‌به وضعیت مالی زوج، تعداد سال‌های زندگی مشترک و... مشخص می‌کند.

اجرت‌المثل ایام زوجیت چگونه محاسبه می‌شود؟

به نظر شما با توضیحاتی که تاکنون دادیم، اجرت‌المثل در طلاق چقدر است؟ به‌طورکلی، روش محاسبه اجرت‌المثل به این صورت است که قاضی این مسئله را به کارشناس رسمی دادگستری ارجاع می‌دهد. ازآنجایی‌که هیچ فرمول دقیق یا مبلغ مشخصی برای تعیین اجرت‌المثل زن وجود ندارد، نظریه کارشناس بسیار مهم است.

کارشناس دادگستری با درنظرگرفتن مسائلی مانند خانه‌دار یا شاغل بودن زن، نوع کارهای انجام‌شده از سوی خانم، عرف منطقه‌ای که زن و شوهر در آن زندگی می‌کنند و تعداد سال‌های زندگی مشترک، مبلغی را برای یک سال به قاضی اعلام می‌کند. قاضی نیز آن مبلغ را ضرب در تعداد سال‌های زندگی مشترک کرده و جمع آن را به‌عنوان اجرت‌المثل ایام زوجیت به طرفین اعلام می‌کند.

این نکته طلایی را در نظر داشته باشید که بر مبنای تفاوت نوع زندگی، نوع کارهای انجام شده از سوی خانم و مسائلی مانند اینها، اجرت‌المثل هر خانم با خانم دیگر، متفاوت است.

نحوه مطالبه اجرت‌المثل ایام زوجیت

اولین نکته برای درخواست اجرت‌المثل زن این است که بدانیم مطالبه اجرت‌المثل ایام زوجیت در صلاحیت کجاست؟ رسیدگی به دعوای مطالبه اجرت‌المثل ایام زندگی مشترک، در صلاحیت دادگاه خانواده است. ازاین‌رو، زن می‌تواند در صورت درخواست طلاق از سوی شوهر، دادخواستی را برای مطالبه بهای کارهای انجام داده در طول دوران زناشویی، تنظیم کرده و به دادگاه تقدیم نماید.

اجرت‌المثل زن بعد از فوت شوهر

خوشبختانه این امکان وجود دارد که پس از فوت شوهر، خانم قادر است بهای کارهای انجام‌شده در طول زندگی مشترک را اخذ کند. البته، در اینجا باید به مطالبه اجرت‌المثل ایام زوجیت از ورثه و ماترک متوفی دقت کرد. در واقع، خانم بایستی دادخواست مطالبه اجرت‌المثل را به طرفیت وراث متوفی تنظیم کرده و به دادگاه خانواده تقدیم کند. نحوه محاسبه اجرت‌المثل زن بعد از فوت شوهر نیز درست مثل همان چیزی است که پیش‌تر از این گفتیم. قاضی موضوع را به کارشناس ارجاع می‌‌دهد و پس از کسب نظریه کارشناس، میزان اجرت‌المثل را به تعداد سال‌های زندگی مشترک تعیین می‌کند.

و اما جمع‌بندی مطلب

در این نوشته از وکیل‌باشی، راجع به اجرت‌المثل ایام زوجیت صحبت کردیم و جوانب مختلف آن را توضیح دادیم. در این میان به سؤالات بسیار زیادی همچون آیا اجرت‌المثل بعد از فوت همسر به زن تعلق می‌گیرد؟ پاسخ دادیم. امیدواریم نکات کلیدی ذکرشده در این مطلب برای شما مفید بوده و ابهامی در این زمینه برایتان باقی نمانده باشد. درهرصورت، اگر در این زمینه سؤالی از وکلای ما دارید آن را در قسمت نظرات بنویسید.

 

راضیه حبیبی_ کارشناس حقوقی وکیل‌باشی

title-bg

نظرات

پیام های کاربران را بخوانید

افزودن نظر

FAQ

پرسش های متداول

اجرت‌المثل ایام زوجیت به چه معنا است؟

"اجرت‌المثل ایام زوجیت، یکی از حقوق مالی زوجه است که در زمان طرح دعوای طلاق، از سوی زن مطرح می‌شود. به‌این‌ترتیب، زوجه می‌تواند برحسب ماده 29 قانون حمایت از خانواده و همچنین تبصره ماده 336 قانون مدنی، حق‌الزحمه اموری که در منزل و در طول زندگی مشترک انجام داده است را طی شرایطی خاص، از شوهر مطالبه کند. این شرایط عبارت‌اند از: احراز عدم قصد تبرع زوجه، کارها به دستور شوهر انجام شده باشد و کارهای انجام شده شرعاً به عهده زوجه نباشد."

آیا زن خانه‌دار اجرت‌المثل دارد؟

در پاسخ به این سؤال باید بگوییم که تفاوتی میان زن خانه‌دار و زن شاغل وجود ندارد. به‌عبارت‌دیگر، فرقی ندارد که شما یک خانم، خانه‌دار باشید یا شاغل. درهرصورت، اجرت‌المثل ایام زندگی زناشویی با رعایت تمام شرایط گفته شده به شما تعلق می‌گیرد.